USG Doppler naczyń zagałkowych

Okulistyka dorosłych · Diagnostyka

USG Doppler naczyń zagałkowych we Wrocławiu

Ocena przepływu krwi w naczyniach za gałką oczną – w chorobach nerwu wzrokowego, naczyń siatkówki i w ciąży.

01 — W skrócie

Najważniejsze informacje

USG Doppler naczyń zagałkowych mierzy prędkość i charakter przepływu krwi w tętnicy ocznej, tętnicy środkowej siatkówki i tętnicach rzęskowych tylnych. Badanie jest nieinwazyjne i bezbolesne – wykonuje się je przez zamknięte powieki, bez kropli i bez kontrastu. Pomaga ocenić ukrwienie oka i nerwu wzrokowego, a u kobiet w ciąży dostarcza dodatkowych informacji o krążeniu w przebiegu stanu przedrzucawkowego.

Przeczytaj: Doppler tętnicy ocznej a stan przedrzucawkowy
dr n. med. Katarzyna Zimmer podczas diagnostyki okulistycznej w ZimMed

Objawy

Z czym zgłaszają się pacjenci

Na badanie kieruje najczęściej okulista, gdy sam obraz dna oka i OCT nie wyjaśniają problemu. Tak bywa w jaskrze, która postępuje mimo prawidłowego ciśnienia w oku, po nagłym pogorszeniu widzenia w jednym oku w przebiegu zakrzepu lub zatoru naczyń siatkówki albo przy niedokrwiennej neuropatii nerwu wzrokowego. W jaskrze badania Dopplera pokazały niższe prędkości przepływu i wyższy opór naczyniowy w naczyniach zagałkowych niż u osób zdrowych.

Drugą grupą są kobiety w ciąży. Tętnica oczna jest łatwo dostępna w badaniu USG i odzwierciedla krążenie w naczyniach mózgu. W nadciśnieniu ciążowym i stanie przedrzucawkowym zmienia się charakter przepływu w naczyniach zagałkowych – spada opór naczyniowy i rosną prędkości przepływu. Badanie uzupełnia opiekę położniczą i standardowe badania w ciąży, ale ich nie zastępuje.

Badanie przydaje się też przy ocenie unaczynienia zmian w oczodole oraz u pacjentów z chorobami naczyń, u których lekarz chce ocenić krążenie w obrębie oka. O tym, czy badanie wniesie potrzebną informację, decyduje lekarz po wizycie okulistycznej.

Doppler naczyń zagałkowych w ciąży był tematem rozprawy doktorskiej dr n. med. Katarzyny Zimmer. Badaniem objęto 72 kobiety: 30 ciężarnych z nadciśnieniem ciążowym, 21 zdrowych ciężarnych hospitalizowanych w II Katedrze i Klinice Ginekologii i Położnictwa Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego we Wrocławiu oraz 21 kobiet niebędących w ciąży. U ciężarnych przepływy w naczyniach zagałkowych były wyższe niż u kobiet niebędących w ciąży, a OCT pokazało pogrubienie siatkówki. W ciąży powikłanej nadciśnieniem przepływy we wszystkich badanych naczyniach były wyższe niż w ciąży prawidłowej, a ich wzrost wiązał się z ciężkością nadciśnienia i zahamowaniem wzrastania płodu (FGR). Wynik może być czynnikiem pomocniczym przy decyzjach położniczych. Ustalenie wartości granicznych wymaga dalszych badań na większej grupie pacjentek.

02 — Z czym się zgłosić

Objawy i wskazania

Kiedy wykonujemy USG Doppler naczyń zagałkowych:

  • Jaskra, zwłaszcza jaskra normalnego ciśnienia lub postępująca mimo leczenia
  • Zakrzep żyły lub zator tętnicy siatkówki
  • Niedokrwienna neuropatia nerwu wzrokowego
  • Ciąża – kontrola krążenia w tętnicy ocznej przy nadciśnieniu ciążowym i stanie przedrzucawkowym
  • Ocena unaczynienia zmian w oczodole
  • Choroby naczyń, gdy lekarz chce ocenić krążenie w obrębie oka

Pilnie

W ciąży ból głowy, mroczki lub zaburzenia widzenia, ból w nadbrzuszu albo wysokie ciśnienie tętnicze wymagają pilnego kontaktu z lekarzem prowadzącym ciążę lub ze szpitalem – nie czekaj na planowe badanie.

03 — Zakres

Co obejmuje badanie

  • Tętnica oczna

    Główne naczynie zaopatrujące oko i oczodół. Lekarz mierzy prędkości przepływu i ocenia kształt fali – w ciąży także stosunek drugiego do pierwszego szczytu prędkości skurczowej.

  • Tętnica środkowa siatkówki

    Naczynie, które zaopatruje wewnętrzne warstwy siatkówki. Ocena przepływu pomaga w chorobach naczyń siatkówki.

  • Tętnice rzęskowe tylne

    Zaopatrują naczyniówkę i tarczę nerwu wzrokowego. Ich ocena ma znaczenie w jaskrze i niedokrwieniu nerwu wzrokowego.

  • Parametry przepływu

    Prędkość skurczowa i końcowo-rozkurczowa oraz wskaźniki oporu (RI) i pulsacji (PI). Wynik interpretuje się z uwzględnieniem wieku pacjenta i obrazu klinicznego.

  • Oba oczy

    Lekarz bada zawsze oba oczy – porównanie stron zwiększa wiarygodność wyniku.

05 — Specjaliści

Kto wykonuje badanie

06 — Cennik i przygotowanie

Ceny i przygotowanie

PozycjaCena
USG Doppler naczyń zagałkowych400 zł
Pełny cennik

08 — Pytania

Najczęstsze pytania

Czy badanie boli?

Nie. Badanie wykonuje się przez zamknięte powieki, bez kropli i bez kontrastu. Czujesz jedynie lekki dotyk głowicy i chłód żelu.

Czy można je wykonać w ciąży?

Tak. To badanie ultrasonograficzne bez promieniowania jonizującego i bez kontrastu. Lekarz używa ustawień aparatu przeznaczonych do badania oka i ogranicza czas pomiaru do niezbędnego minimum.

Czy Doppler tętnicy ocznej zastępuje badania w ciąży?

Nie. Ocena ryzyka stanu przedrzucawkowego opiera się na wywiadzie, pomiarze ciśnienia, Dopplerze tętnic macicznych i badaniach krwi. Doppler tętnicy ocznej dostarcza dodatkowych informacji o krążeniu i nie zastępuje opieki lekarza prowadzącego ciążę.

Czy trzeba rozszerzać źrenice?

Nie. Po badaniu możesz od razu prowadzić samochód.

Czy potrzebne jest skierowanie?

Skierowanie nie jest wymagane. O tym, czy badanie jest potrzebne, decyduje lekarz okulista.

09 — Piśmiennictwo

Źródła i wytyczne

Źródła

  • Nicolaides KH, Sarno M, Wright A. Ophthalmic artery Doppler in the prediction of preeclampsia. Am J Obstet Gynecol. 2022;226(2S):S1098–S1101. doi:10.1016/j.ajog.2020.11.039
  • Gana N i wsp. Ophthalmic artery Doppler at 11–13 weeks' gestation in prediction of pre-eclampsia. Ultrasound Obstet Gynecol. 2022;59(6):731–736. doi:10.1002/uog.24914
  • Dai X, Kang L, Ge H. Doppler parameters of ophthalmic artery in women with preeclampsia: a meta-analysis. J Clin Hypertens. 2023;25(1):5–12. doi:10.1111/jch.14611
  • Rankin SJ. Color Doppler imaging of the retrobulbar circulation in glaucoma. Surv Ophthalmol. 1999;43 Suppl 1:S176–S182. doi:10.1016/s0039-6257(99)00043-0
  • Wiącek MP, Modrzejewska M, Zaborski D. Age-related changes in retrobulbar circulation: a literature review. Int Ophthalmol. 2020;40(2):493–501. doi:10.1007/s10792-019-01176-8

11 — Dojazd

Jak dojechać

ZimMed Wiśniowa

Artykuł informacyjny dla pacjentów

Treść ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji lekarskiej. Decyzję o diagnostyce i leczeniu podejmuje lekarz podczas wizyty.

Centrum Medyczne ZimMed

Umów wizytę